คอลัมน์บทความพุทธิกา

โพสต์ทูเดย์ ฉบับวันที่ 25 กรกฎาคม 2553

โฮเมอร์ เด็กชายอายุ 14 ปี กำพร้าพ่อ พี่ชายของเขาเป็นทหารไปรบในสงคราม ครอบครัวของเด็กชายมีแม่ พี่สาว น้องชาย ท่ามกลางภาวะสงครามโลกครั้งที่ 2 เด็กชายต้องหางานทำ แม้อายุไม่ถึงเกณท์ โชคดีที่นายจ้างเข้าใจความยากลำบากและความจำเป็น รวมถึงความชื่นชมในความเป็นเด็กดีของโฮเมอร์ โฮเมอร์ได้งานทำเป็นบุรษไปรษณีย์ทำหน้าที่แจกจ่ายโทรเลข สิ่งที่ยากลำบากในงานอาชีพของเด็กชาย คือ การที่ต้องทำหน้าที่ส่งมอบโทรเลข ซึ่งมีเนื้อความแจ้งข่าวการเสียชีวิตของบุคคลในครอบครัว ให้แก่ผู้รับโทรเลข มันช่างเป็นภารกิจการงานที่หนักหนา สำหรับการที่ต้องแจ้งข่าวการเสียชีวิตของผู้เป็นที่รัก ให้กับครอบครัวนั้นๆ แต่กระนั้นตลอดเรื่องราวของวรรณกรรมเยาวชน “ความ สุขแห่งชีวิต” เราจะพบภาพของความสุขจากความเอื้ออาทรของตัวละครต่างๆ ในเรื่องราว การมีน้ำใจแม้แต่กับคนแปลกหน้า ความเห็นอกเห็นใจซึ่งกันและกันท่ามกลางความทกข์ยาก รวมถึงการมีความ หวังที่ดีในชีวิตท่ามกลางความเลวร้ายของสภาพรอบตัว

สิ่งที่น่าสนใจคือ แง่มุมประสบการณ์ของความสุขอันเนื่องมาจากทัศนคติของเราแต่ละคน รวมไปถึงความสุขอันเนื่องมาจากความดี และความรัก
อ่านต่อ »

โพสต์ทูเดย์ ฉบับวันที่ 11 กรกฎาคม 2553

ขณะที่ชายคนหนึ่งกำลังขัดล้างรถอย่างขะมักเขม้น ลูกชายวัย 4 ขวบ ก้มลงเก็บก้อนหินขึ้นมา
แล้วบรรจงขูดขีดไปบนด้านข้างของตัวรถ พักใหญ่ต่อมา… เมื่อพ่อได้ยินเสียงครูดของหินก็เกิดความฉุนเฉียว โกรธเป็นฟืนเป็นไฟ เขากระชากมือลูกมาตีลงบนมือน้อย ๆ นับครั้งไม่ถ้วน โดยไม่ทันนึกว่าตนได้ถืออะไรอยู่ในมือ ณ โรงพยาบาล.. นิ้วลูกชายถูกตัดออก เพราะกระดูกแตก จนหมอไม่สามารถเชื่อมต่อได้ ขณะที่พ่อเข้ามาดูลูกในห้อง ลูกมองพ่อด้วยสายตาปวดร้าว แล้วถามพ่อว่า “เมื่อไร นิ้วหนูจึงจะยาวเหมือนเดิม? ”

คำถามนั้น…เหมือนคมมีดกรีดลึกลงไปในหัวใจผู้เป็นพ่อ เขารู้สึกละอายใจ รู้สึกผิด และเสียใจใน การกระทำของตนอย่างไม่อาจให้อภัย เขาจึงกลับไปที่รถ เตะมันสุดแรงเกิดโดยไม่ยั้งจนเหนื่อยหอบ
แล้วทรุดตัวลงนั่งข้างรถอย่างเศร้าใจ สายตาพลันเหลือบไปเห็นรอยขูดขีด เขาเบิกตากว้าง ! จ้องมอง คำว่า “รักพ่อ” น้ำใส ๆ เริ่มเอ่อ แล้วไหลอาบแก้ม เขาเอามือปิดหน้า ร้องไห้สะอึกสะอื้นราวกับใจจะขาด รุ่งขึ้น… ชายคนนั้นได้ฆ่าตัวตาย
อ่านต่อ »

โพสต์ทูเดย์ ฉบับวันที่ 20 มิถุนายน 2553

“มันคงเยี่ยมมากๆ เลย ถ้าน้ำหนักฉันจะลดลงได้สัก 4 กิโล”
“ทำไมบ้างเรา ไม่เหมือนบ้านเขา”
“ความรักของฉันจะสมหวังมั้ยหนอ”
“ฉันคงตายแน่ๆ ถ้าถูกให้ออกจากงาน” ฯลฯ
ความสุข ความทุกข์รายล้อมอยู่รอบตัวเรา เราวิ่งหนีทุกข์ โดยคาดหวังว่าสิ่งที่เราเข้าหาน่าจะให้ ความสุข ความพอใจมากกว่าภาวะที่เป็นอยู่ และเมื่อพบว่ามันไม่ได้สุขจริงเท่าไร เราก็วิ่งหาความสุข อันใหม่ ซินเดอเรลลา เป็นเทพนิยามตัวอย่างของของการดิ้นรนจากภาวะคับแค้นไปสู่ความสุขอันใหม่ที่ หวานชื่นโรแมนติคตามประสาภาพฝันของหญิงสาวทั่วโลก
อ่านต่อ »

โพสต์ทูเดย์ ฉบับวันที 6 มิถุนายน 2553

“มนุษย์แตกต่างจากสิ่งมีชีวิตอื่นๆ บนโลกใบนี้ตรงที่สามารถเรียนรู้ และเข้าใจได้โดยที่ไม่ต้อง ประสบกับเหตุการณ์ด้วยตัวเอง มนุษย์สามารถคิดจากจิตใจของคนอื่น จินตนาการว่าตัวเองยืนอยู่ใน พื้นที่ของคนอื่น แน่นอนว่าสิ่งนี้คือ อำนาจที่เป็นกลาง เหมือนกับเวทย์มนตร์ในนิยายของฉัน คนอาจจะ ใช้ความสามารถแบบนี้ในการชักใยหรือควบคุม หรือใช้มันเพื่อสร้างความเข้าใจหรือความเห็นอกเห็นใจ”

นี่คือ ส่วนหนึ่งของสุนทรพจน์ของผู้เขียนหนังสือ แฮรี่ พอร์ตเตอร์ วรรณกรรมเยาวชนอันโด่งดัง เจ เค โรลริ่ง กล่าวข้อความนี้กับผู้จบการศึกษาจาก สถาบันการศึกษาแห่งหนึ่งในสหรัฐอเมริกา เนื้อความที่ น่าสนใจ คือ เราทุกคนต่างมีอำนาจเช่นนี้ สำนึกของพลังความคิดและจินตนาการช่วยนำพาให้เรารับรู้ เข้าใจ สัมผัสและรับรู้ได้ว่าเกิดอะไรขึ้นกับผู้คนรอบตัวเรา โดยไม่จำเป็นว่าเราจะต้องเคยมีประสบการณ์นั้น มาก่อนหรือไม่ สำนึกจินตนาการช่วยให้เรารับรู้และเข้าใจเกิดอะไรขึ้นกับคนที่กำลังประสบความทุกข์ ความสุขหรือประสบการณ์ใดๆ ก็ตาม เราอาจจะเรียกพลังอำนาจนี้ว่า ความเห็นอกเห็นใจ หรือ การโน้ม น้าวชักจูง
อ่านต่อ »

โพสต์ทูเดย์ ฉบับวันที่ 16 พฤษภาคม 2553

หนูน้อยหมวกแดงเป็นเรื่องราวการผจญภัยของเด็กหญิงที่สวมหมวกแดง เด็กหญิงอายุราว 10 ขวบ   เช้าสดใสวันหนึ่งเธอขอนุญาตคุณแม่เพื่อไปเยี่ยมคุณยายที่ชายป่าแห่งหนึ่ง     ห่างไกลพอสมควรจากบ้านของเธอ แม่ของหนูน้อยไม่อยากให้เธอเดินทางเพียงลำพัง แต่เมื่อทนการรบเร้าไม่ได้ เธอจึงอนุญาตพร้อมกับกำชับให้ระมัดระวังตัว   อย่าไว้ใจคนแปลกหน้า หนูน้อยออกจากบ้านด้วยความร่าเริงสดใส แวะดูดอกไม้ข้างทาง เพลิดเพลินจนออกนอกเส้นทาง และแล้วหมาป่าหิวโซตัวหนึ่งก็ออกมาพบเข้า ด้วยเล่ห์เหลี่ยมที่หลอกล่อ บวกกับความใสซื่อของของหนูน้อย เจ้าหมาป่าจึงคิดวางแผนชั่วร้ายทันที

อ่านต่อ »